W poniedziałek 5 października 2026 roku mieszkańcy Gminy Zarszyn oraz zaproszeni goście zgromadzili się, aby wspólnie oddać hołd ofiarom Bitwy Karpacko-Dukielskiej. Mija właśnie 82 lata od jednego z najtragiczniejszych starć II wojny światowej, które pochłonęło tysiące istnień po obu stronach frontu.
Uroczystości pod pomnikiem w Nowosielcach
Główna część obchodów odbyła się przy pomniku II Czechosłowackiej Brygady Spadochronowej, zlokalizowanym na terenie Zespołu Szkół Centrum Kształcenia Rolniczego w Nowosielcach. W ceremonii uczestniczyli przedstawiciele władz Polski, Słowacji i Czech, weterani, rodziny poległych, kombatanci, dyrektorzy placówek oświatowych, młodzież oraz licznie przybyli mieszkańcy Nowosielec i okolicznych miejscowości.
Uroczystość otworzyła Anna Pasternak, dyrektor Gminnego Ośrodka Kultury w Zarszynie, która powitała wszystkich zgromadzonych. Po odegraniu hymnów narodowych Polski, Słowacji i Czech głos zabrała Aneta Woźniak, zastępca wójta Gminy Zarszyn. W swoim wystąpieniu podkreśliła ogromne znaczenie historyczne bitwy oraz potrzebę pielęgnowania pamięci o bohaterach, którzy oddali życie za wolność.
Głosy zaproszonych gości
Wśród mówców znaleźli się również: Marcela Ivančová – burmistrz miasta Svidník, poseł na Sejm RP Piotr Uruski, Jerzy Borcz – przewodniczący Sejmiku Województwa Podkarpackiego, Dariusz Tracz – zastępca dyrektora Wydziału Polityki Społecznej Podkarpackiego Urzędu Wojewódzkiego w Rzeszowie oraz Zdzisław Futyma – prezes Związku Inwalidów Wojennych w Sanoku. Wszyscy zgodnie akcentowali rolę międzynarodowej współpracy w kultywowaniu pamięci historycznej i oddali hołd poległym.
Oprawę uroczystości zapewniły klasy mundurowe Liceum Ogólnokształcącego w Rymanowie, działające przy Polskim Towarzystwie Gimnastycznym „Sokół Rymanów”, pod przewodnictwem Kazimierza Cetnarskiego. Goście ze Słowacji wystawili własną wartę honorową. Modlitwę za poległych poprowadził ksiądz Henryk Dobosz, proboszcz Parafii Nowosielce.
Hołd na cmentarzach
Po części oficjalnej delegacje złożyły kwiaty i znicze pod pomnikiem II Czechosłowackiej Brygady Spadochronowej. Następnie uczestnicy udali się na Cmentarz Parafialny w Zarszynie, gdzie przy grobie żołnierzy słowackich ksiądz Andrzej Wolanin, proboszcz Parafii Zarszyn, odprawił modlitwę za poległych. Złożono tam również wiązanki kwiatów.
Uroczystości uświetnili swoim występem bracia Stelmach oraz Lena Fydryk, którzy zadbali o oprawę muzyczną. Dalsza część obchodów miała miejsce na Cmentarzu Wojennym w Dukli.
Bitwa Karpacko-Dukielska, stoczona jesienią 1944 roku, była jedną z najkrwawszych operacji II wojny światowej. W walkach o Przełęcz Dukielską uczestniczyły wojska radzieckie, czechosłowackie oraz polskie, a straty po obu stronach sięgały dziesiątek tysięcy żołnierzy. Pamięć o tych wydarzeniach jest do dziś żywa w regionie, a coroczne obchody stanowią ważny element lokalnej tożsamości i edukacji historycznej.
Źródło: Gminny Ośrodek Kultury w Zarszynie
Fot. facebook.com
